Rijksmonument Noorderbegraafplaats weer in oorspronkelijke staat

DELEN
Bekendheid Noorderbegraafplaats Assen vergroot

Afgelopen april werd de stichting Noorderbegraafplaats Assen opgericht met het doel het behoud van de begraafplaats en het bevorderen van een ingrijpende restauratie. De stichting kwam er op initiatief van Lukas Kwant en Lucas Ocken, die met lede ogen aanzagen hoe de oudste begraafplaats van Assen, gesticht in 1823, nadat het begraven in kerken werd verboden. “Pas in 1892 kwam de Zuiderbegraafplaats tot stand en tot die tijd was de Noorder dan ook de plaats waar iedereen, van hoog tot laag uit Assen, maar ook vaak uit de omgeving werd bijgezet en omdat er naar verhouding weinig werd geruimd, kan je nu dan ook spreken van een tijdcapsule, een overzicht van al die mensen die Assen hebben ontwikkeld van het dorp met ruim 600 inwoners in 1810 tot onze levendige stad van nu”, zo laat Lukas Kwant van de stichting weten.

Hier liggen drie commissarissen des Konings, in de 19e eeuw gouverneurs genaamd, talloze rechters, advocaten, grootgrondbezitters en dominees, maar ook de middenstanders, de handwerkslieden en de bewoners van de plaggenhutten van het Aardscheveld. Op de grafstenen staan hier en daar ridderordes vermeld die niet meer bestaan en waarvan we zelfs niet meer weten uit welk land ze stammen. Oranje-Nassau kennen we nog wel, maar Ridder van het Metalen Kruis? Grootofficier in de Orde van de Eikenkroon?

In het verleden heeft de gemeente wel een aantal pogingen gedaan tot restauratie. In 1944 werd o.a. het toenmalige ‘armenveld’ door tuinarchitect Vroom uit Haren geruimd en werden op die vrijgekomen grond nieuwe graven uitgegeven. Ongeveer 20 jaar geleden stelde de gemeente Assen weer een bedrag ter beschikking voor restauratie, maar het bleek bij lange niet genoeg en de beide gietijzeren rijksmonumenten, de graven Brumsteede en van Bulderen bleven half afgemaakt staan met resultaat dat de kolommen van het graf Brumsteede nu voor indringend regenwater onbeschermd, van binnenuit wegroesten. Restauratie van dat monument moet nu tienduizenden Euro’s kosten, een bedrag dat de stichting natuurlijk ver te boven gaat.

De gemeente Assen is blij met het huidige initiatief, zoals ze elk initiatief toejuicht, dat vanuit de bevolking zelf komt. Voor 2014 heeft ze een smidsrekening van € 1500 voor haar rekening genomen en de eerste kosten voor verf e.d. Aan een vaste jaarlijkse toelage wordt gewerkt. Gelukkig zijn er sponsoren. Elders Bouwchemie in Hoogeveen stelt sinds een paar maanden alle bouwchemische producten, als verf, lijmen, primers, kwasten en zelfs zakken grind gratis ter beschikking. Paul Engberts van de steenhouwerij is een van de 40 vrijwilligers die zich hebben aangemeld. Elke zaterdag zijn zo’n 10 tot 15 vrijwilligers hard aan het werk, maar ook door de week zijn er altijd wel vrijwilligers op de begraafplaats te vinden. Het resultaat mag er zijn. Vele ijzeren hekken zien er al weer tot in de puntjes uit en de afgelopen week is een groot deel van het toegangshek uit 1859 (ook al een rijksmonument) weer terug geschilderd  in de oorspronkelijke kleuren zwart en zilver. Dat hek was in 2011 door een vrachtwagen zo beschadigd geraakt dat het geheel gerestaureerd moest worden en toen werd helaas besloten het maar groen te verven, waardoor het tussen de bomen vrijwel onzichtbaar raakte…

 

Secretaris Lucas Ocken van de SNBA “Natuurlijk zijn we ontzettend dankbaar voor de donaties en sponsoring tot zover, maar we hebben nog veel nodig, willen we de begraafplaats zijn romantische 19e eeuwse sfeer terug kunnen geven. Ons doel is de jonge generatie van nu een band te geven met het verleden door het plaatsen van een digitaal informatiepaneel, waar met een druk op de knop niet alleen de locatie van een opa’s graf kan worden opgeroepen, maar waarop dan gelijk een foto van opa verschijnt en een kort levensverhaaltje”. Om dat mede te kunnen bereiken, heeft Nieuws in Assen de stichting een complete website aangeboden, waarmee binnenkort een start kan worden gemaakt.

Wilt u ook een bijdrage leveren, zoals een donatie, of wilt u sponsor worden van deze bijzondere stichting? Neem dan contact op met secretaris Lucas Ocken. Tot eind september geeft de stichting elke zaterdag om 11.00 rondleidingen over de Noorderbegraafplaats, kosten €2,50 p.p. Vanaf 1 oktober uitsluitend op afspraak via 0593-380078.